හිරගෙදර හා නිදහස

හිරගෙදර හා නිදහස ඕස්ට්‍රේලියවේ සිටින සුදු ජාතිකයන් බහුතරය එංගලන්තයෙන් පිටුවහල් කරනලද හිරකරුවන් ගෙන් පැවත එන්නන් යැයි කීම ඕස්ට්‍රේලියානු ජාතිකයන්ට එතරම් රුස්සන්නේ නැත. ඒ නිසාම ඔවුන් එංගලන්ත ජාතිකයන්ට POMS යැයි කියා ඊට (Prisoner Of Mother England) කියා නිර්වචනය කරන්නට කැමතිය. (Although this meaning is debatable, I love to stick to the meaning. See the link http://www.theguardian.com/notesandqueries/query/0,5753,-59927,00.html.) මවුබිමෙන් පිටුවහල් කරන ලද හෝ මවුබිම හැරගියවුන් මවු බිමේ සිටින්නන් මවුබිම තුල හිරකරුවන් ලෙස දැකීම ඕස්ට්‍රලියාවට හෝ එංගලන්තයට පමණක් සීමා නොකර ලොකයේ සෑම රටකටම විහිදුව හැකි තර්කයකි. ලංකාවටද වලංගුය. සැබෑ හිරගෙය ඇත්තේ තාප්පයෙන් මොන පැත්තේද? ඇතුලත සිටිනවුන් පිටත සිටින්නවුන්ට හිරකරුවන් යැයි කීම තරමක් ගැඹුරින් විමසිය යුතුය. සිරගෙදර ඇතුලත සිටිනවුන්ට කළහැකි නමුත් එලියේ සිටිනවුන්ට කළ නොහැකි බොහෝදෑ ඇත. පැදුරේ සිට බිමට වැටෙන්නට නොහැකි නිසා ඔවුන්ට නිදහසේ කතා කලහැක. සිරගතකර සිටි හිටපු හමුදා නායක ජෙනරාල් සරත් ෆොන්සෙකා මේ තත්වය සිරගෙදර සිටියෙදී ප්‍රොයෝජනයට ගත්තෙකි. සිරගෙදර සිට ඇමති දිසානායකද පොත් ලිවුවේය. දැන් ඔහුට එබඳු පොත්ලිවීමට නොහැක. ලංකාවෙන් පිටත සිට බලනවිට මට බොහෝ ශ්‍රීලංකිකයන් පෙනෙන්නේ POM’s ලා හැටියටය. පිටකරන හැම වචනයකටම දේශපාලන බියක් ආදේශ කරගෙන සිටින ඔවුන් භාශනයේ නිදහස තමන් විසින්ම වලලාගෙන ඇත. නිදහස නැති තැන ඇත්තේ හිරගෙදරකි. දඩුවම දුන් විනිසුරුකරු තමන්ම වී තමා තනාගත් හිරගෙදරක සිටින ඔවුනට ඉන් ගලවීමට උවමනාවක් නැද්ද. නැතහොත් තාප්පයේ අනිත් පැත්ත හිරගෙදර යැයි සිතා සිටිනවාද. තමන් සිරකර ඇතිබව නොදන්නා මගේම සහෝදර/දරියන්යන් ඉන් නිදහස් කරගනීමට නොහැකිබව පෙනී මා ලතවන්නේ මා මගේ අදහස් වල සිරකරුවකු නිසද? මා විඳින නිදහසේ දිග පළල කුඩායැයි නුඹ පැවසුවහොත් ඊට ගරුකිරීමට මම දෙවරක් නොසිතමි. ඒ මම තාප්පයේ මොන පැත්තේ සිටිනවදැයි නොදන්නා නිසාය. මට ලිවීමට නොහැකි යමක් ඔබ ලියන විට, මට සිතීමට නොහැකි යමක් ඔබ සිතනවිට, මට කිරීමට නොහැකි යමක් ඔබකරනවිට මා සිරකරුවකු බව පසක් කර ඉන්මිදීමට ප්‍රත්නයක් දැරීමට තරම් නිදහසක් මට ඇතැයි මම සිතමි. එහෙත් දෙවියන් පය නොගසන තැනක යක්ෂයකු සේ පැමින පිනුම් ගැසීමට මට නිදහසක් කිසිදිනක නොලැබෙනුඇත. [පසුගිය සෙනසුරදා මෙල්බර්න්හි සරණාගතයන් සිරගතකර සිටීමට විරුද්ධ පැවැත්වු පා ගමනේදී සිතට නැගුන අදහසක් Easter නිවාඩුවේ නිදහස බුක්ති විඳිමින් සටහන්කළෙමි.]

පස් මහ බැලුම්

යලිත් ඉපදෙන්න
බලන්නට
පස් මහ බැලුම්
පුහුදුන් මට
නොමැත වරණයක්

නමුදු
පතනෙමි
ඇයම
මගෙ මව් වන්න

එහෙත්
මට නොමැත
වරණයක්

ඇගේ කුලයම
ඒ දීපයම, දේශයම
උරුමවේ මටත්

පතන්නෙමි යලිත්
දීපයක්, දේශයක්
කුලයක් නොමැති කාලයක්

නුඹේ සිනා

ඩොලරයක් වටින්නැති

සියේ කොලයකට ගත්

බඩ ඉරිඟු කරල අග පිපි

නුඹේ සිනා මල්

ලාබ ඇයි මෙතරම්?

Mata Sekai Obe Kumari Bambasara- Amarasiri Peiris

මගේ අදහස්

හොරෙන් අරගත් මගේ අදහස්
වේදිකවක් මතට වී ඔබ
දෙසනු ඇසුමෙන් හරසරින්
වැඩේ මා සිත පිළිකුලක්

දහස් ගණනින් එක්ව රැස්වී
නගා ඔල්වර මහ හඬින්
අසනවිට ඒ ඔබේ දෙසුමන්
පුරයි මා සිත සිහින් සතුටක්

සැබෑ කරනට ඔබකිවු දෑ
වීදිබට ඒ ජනී ජනයා
පෙලගැසී යනු දුටුව විටදී
පිරේ මා සිත උද්දාමයෙන්

ඒ පිරිස් මැද නොමැති ඔබ දැක
නසාලන්නට ඔබේ නොපනත්
දවාලන්නට උඹේ බොරු කය
නැගේ මා සිත කෝපයක්

පාසල

සිරගෙයක් වැසෙයි සිතමින්
පාසලක් අරියි මැතිඳුන්
වට කරන මහා පවුරෙන්
සිරවෙලා සිටියි සිසුවන්

ඇමති ලඟ වැටී දෙදණින්
යැදී බත් පත ඇදුරන්
මතුරැකෙන ශිල්පයම සොයමින්
සිසුන් යැයි ගියමගම ගුරුවන්

ඇවිද පසුපස ගුරුන්
අභිසෙක් ලබයි නිවටුන්
පැලඳු එම කටු ඔටුනින්
පෙලයි සහෝදරදරියන්

අසන පැනයට කෝපයෙන්
නගා වේවැල මහ හඬින්
දෙන ආදර්ශ ගෙන බැතින්
පාලකයකු වන්න උගනින්

සිවනාදන් කියාදුන් පාඩම්

සිවනාදන් යනු මගේ පාසල් සමයේ මිතුරෙකි. මිතුරෙක් යැයි කියූවත් ඔහුටදැන් මා මතක ඈත්දැයි මම නොදනිමි. අඩුමතරමින් ඔහු ජීවතුන් අතර සිටිනවා දැයි හෝ මම නොදනිමි. ඔහුත් මාත් අතර මිත්රත්වය පසලේ දෙවන හා තුන්වන ශ්රේණි වල අවුරුදු දෙකකට සීමාවූ එකකි.
ඒ හෑටේ දශකයේ මැද භාගයයි. රජයේ පාසල් ගුරුවරුන් වූ මගේ මව සහ පියා ස්ථාන මාරුවීම් ලෑබ දිවයිනේ දුෂ්කර පලාත් වල චාරිකා කල කාලයයි. බදුල්ල දිස්ත්රික්කයේ ඉතා දුෂ්කර පාසලක ගුරු නිවසයේ අපි පදින්චිවී සිට්යෙමු. සිවනාදන්, (ඔබසිතුවා හරි ඔහු ද්රවිඩ ජාතියෙක් ) මගේ ලඟින් වාඩි වී එකට සිංහල අකුරු කල එකල මගේ හොඳම මිතුරා, මට බොහෝ දමිල වචන කියාදුනි.
දිනක් ඔහු සෙමින් මගේ කනට කර "ඒයි ඔයාගෙ ප_ය පේනවා කලිසමේ බොත්තම් ගැලවිලා ඉක්මනට ඕක දාගන්න" යැයි කීය. පුරුෂ ලිංඟය ගැන එකල්හි මාදත් එකම සිංහල වචනය වූයේ "චූ එක" යන්න පමණි. පාසැල අවසන්ව ගෙදර ගිය පසු මා උගත් අලුත් දෙමළ වචනයේ ආඩම්බරය අම්මා ඉදිරියේ කියා පෑමට මට උවමනවිය. අම්ම දන්නවද "චූ" එකට දෙමළෙන් කියන්නෙ මොකක්ද කියල... ප_ය කියල මම ආඩම්බරයෙන් කීවෙමි. එහෙත් අම්මා ආඩම්බර වූයේ නැත. ඇගේ නිහඬ බව පිලිබඳ කුකුසෙන්ම මම නිහඬ උනෙමි.
දවසක් පංතියේදී කුඩාවට නවාතිබූ පත්තර කඩදාසි කෑල්ලක් සිවනාදන් සක්කුවෙන් එලියට ගත්තාය. එය දිග අරිමින් මාදෙසට දිගුකලේය. සුදු පාට කුඩු වගයක් එහිවිය. මොනවද මේ මම ඇසීමි. කාල බලන්න ඔහු පිලිතුරු දිනි. මම දිවෙන් එය ලෙවකෑවෙමි සීනි පැනිරසට සමාන රසයක් දිවට දැනිනි. ඔවයෙන් තමයි සීනි බෝල හදන්නෙ ඔහු මට කියාදුනි. මේ ලෝකයේ “icing sugar” කියා රසවත් දෙයක් ඇති බව පමණක් නොව තමන් උකහා ගන්නා රසයන් අන් අය සමග බෙදා ගැනීමේ වටිනාකමද ඔහු මට කියා දුන්නේය.
පාසැල් නිවාඩු කාලයේද ඔහු මා සමග සෙල්ලම් කිරීමට පසැලට පැමිනියේය. මිදුලේ කුඩා වලක් සාරා ඒ මත කුඩා කොටු කැබල්ලක් තබා දිග කෝට්ටකින් විදිනා චක්ගුඩු ක්රීඩාවේ ඔහු කියාදුන් නීති රීති අද මට මතක නැත. එහෙත් “කන්නුනා පට්ටේ” කියා කෑ ගසා අසමින් කුඩා කොටුව ඇස උඩ හෝ කකුලේ ඇඟිලි අතර රුවා පහරදිය යුතුදැයි අසන අන්දම මට කියා දුන් අයුරු මගේ මතකයෙන් කවදා හෝ ගිලිහී නොයේ.
පාසැල් වාර අවසනයේ විවිධ ප්රසංගයට ඉදිරිපත් කරන ලී කෙලි නැටුමේ මගේ සහායකයා සිවනාදන්ය. ඔහුට උඩරට නැටුම් කලාවේ ලී කෙලි මෙන්ම කාවඩිද නැටිය හැක. විවිධ ප්රසංගයට ඔහු ඇතුලු අනෙකුත් ද්රවිඩ සිසුසිසුවියන් ඉදිරිපත් කරන කාවඩි ප්රසංගයට මටද නටන්නට සිවනාදන් අඬගැසූවත් අම්මා එයට හරස්වීම නිසා සිවනාදන් නටන දෙස මම ඊර්ෂාවෙන් බලා සිටියෙමි. සිංහල මාන්නය හා ද්රවිඩ නිරහන්කරය එදා මට නොතේරුන නමුත් අද එය හොද්න් වැටෙහෙන්නේ සිවනාදන්ගේ පාඩම් වලිනි.
එය එම පසෙලෙන් මාරු වී වෙනත් පාසැලකට යන දිනයයි. මිදුලේ නවතා ඇති ලොරියේ ගෙදර බඩු මුට්ටු අසුරමින් සිටිනවිට සිවනාදන් පැමිණියේය. ඔහු සමග ඔහුගේ අම්මාද පැමිණසිටියාය. ඇය එක අතකින් සිවනදන්ගේ නංගී වඩා ගෙන අනෙක් අතින් සිවනාදන් ගේ මල්ලි අල්ලාගෙනෙ ටිකක් ඈතටවී බලා සිට්යාය. මම සිවනාදන් සමග මිදුලේ ඔට්ටු දුවමින් සෙල්ලම් කරමින් සිටියෙමි. අප රැගෙනයාමට පැමිණි කාරයට ගොඩවනවිට මගේ සිතේ තිබූ ඒ ආඩම්බර හැඟීම මටතාම මතකය. සිවනාදන් අහිංසකව අප යනදෙස බලාසිටියාය.
ඕස්ට්රෙලියාවේ මා සමග එකට සේවය කරන සෙල්වා අතුලු ද්රවිඩ මිතුරු මිතුරියන් සමග සැකයෙන් තොරව සුහදව ආශ්රය කිරිමට මට කියාදුන් පාඩම ඔහු ඉගන්නූ සියලු පාඩම් වලට වඩා මට අගනේය.